Czy zagraniczny majątek można wnieść do fundacji rodzinnej?
Zagraniczny majątek może wejść do fundacji rodzinnej, ale nie warto zakładać, że wystarczy przenieść go tak samo jak aktywa położone w Polsce. Przy nieruchomości, udziałach w zagranicznej spółce, rachunku bankowym czy portfelu inwestycyjnym znaczenie mają nie tylko polskie przepisy, lecz także prawo państwa, w którym znajduje się dany składnik majątku.
To ważne szczególnie wtedy, gdy fundacja rodzinna ma uporządkować sukcesję i zabezpieczyć majątek na lata. Jeden pominięty dokument, lokalna opłata albo ograniczenie w przeniesieniu własności może zmienić dobrze zaplanowaną strukturę w źródło problemów.
W tym tekście wyjaśniamy, kiedy zagraniczne aktywa mogą stać się częścią majątku fundacji rodzinnej, co trzeba sprawdzić przed ich wniesieniem i jakie ryzyka warto wychwycić, zanim zapadnie decyzja. Jeśli rozważasz taki krok, zacznij od uporządkowania najważniejszych pytań.
Czy fundacja rodzinna może obejmować zagraniczny majątek?
Polska fundacja rodzinna może co do zasady obejmować zagraniczny majątek. Przepisy nie ograniczają jej wyłącznie do aktywów krajowych. Sama dopuszczalność nie wystarcza jednak do bezpiecznego przeprowadzenia całej czynności.
Do fundacji rodzinnej mogą trafić między innymi nieruchomości, środki pieniężne w walucie obcej, udziały i akcje w zagranicznych spółkach, prawa majątkowe, portfele inwestycyjne oraz wierzytelności. Przy każdym z tych aktywów trzeba sprawdzić także prawo państwa, w którym znajduje się majątek albo zarejestrowany jest dany podmiot.
Jak wycenić i udokumentować zagraniczny majątek fundacji rodzinnej?
Zagraniczny majątek trzeba opisać, wycenić i ująć w dokumentacji fundacji. Fundator wnosi do fundacji rodzinnej mienie na pokrycie funduszu założycielskiego. Jego wartość określa statut, ale nie może być niższa niż 100 000 zł.
Przed wniesieniem majątku trzeba ustalić, co dokładnie ma zostać wniesione, jaka jest wartość tego składnika i jakie dokumenty potwierdzają, że fundator może nim rozporządzać.
Spis mienia pokazuje, jakie prawa majątkowe zostały wniesione do fundacji rodzinnej przez fundatora albo inne osoby. Jeżeli majątek obejmuje aktywa z kilku państw, spis pomaga ustalić strukturę majątku i później ją aktualizować.
Jeżeli do fundacji wnoszone są środki w walucie obcej, ich wartość przelicza się na złote według średniego kursu NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień wniesienia mienia. Przy aktywach innych niż środki pieniężne znaczenie ma ich wartość rynkowa ustalona na dzień wniesienia. Mogą być też potrzebne odpisy z rejestrów, dokumenty bankowe, umowy nabycia, wyceny, tłumaczenia przysięgłe oraz apostille albo inna legalizacja.
Wniesienie zagranicznej nieruchomości do fundacji rodzinnej
Zagraniczna nieruchomość może co do zasady wejść do fundacji rodzinnej, ale zwykle wymaga więcej formalności niż środki pieniężne. Decydujące znaczenie ma państwo, w którym nieruchomość się znajduje.
Przy nieruchomości położonej za granicą kluczowe jest prawo państwa jej położenia. To ono może określać formę aktu, udział notariusza, wpis do lokalnego rejestru, zgody administracyjne i obowiązki wobec urzędów. Trzeba też sprawdzić, czy polska fundacja rodzinna może zostać wpisana jako właściciel.
Przekazanie nieruchomości do fundacji może wiązać się z podatkiem albo opłatą w państwie położenia nieruchomości. Może chodzić o opłatę rejestrową, taksę notarialną, podatek od przeniesienia własności, opłatę sądową albo lokalny odpowiednik podatku od czynności cywilnoprawnych.
Jeżeli nieruchomość ma być wynajmowana po wniesieniu do fundacji, trzeba ustalić zasady późniejszego zarządzania. Znaczenie ma typ najmu, lokalne zgłoszenia, osoba zarządzająca nieruchomością, rozliczanie przychodów i możliwe obowiązki w podatkach lokalnych.
Udziały, akcje i zagraniczne spółki w majątku fundacji rodzinnej
Udziały, akcje i prawa w zagranicznych spółkach również mogą być częścią majątku fundacji rodzinnej. Przy sukcesji firm działających w kilku państwach to jeden z ważniejszych tematów do sprawdzenia.
Co do zasady fundacja rodzinna może posiadać prawa majątkowe, w tym udziały albo akcje w spółkach. Przy podmiotach zagranicznych trzeba jednak sprawdzić prawo kraju rejestracji spółki, umowę spółki i ograniczenia dotyczące zmiany właściciela.
Jeżeli fundacja będzie posiadać udziały lub akcje w zagranicznej spółce, może otrzymywać dywidendy. Przy takich wypłatach często pojawia się podatek u źródła w państwie spółki. Przed wniesieniem udziałów warto sprawdzić właściwą umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania, dokumenty rezydencji podatkowej i wymogi zagranicznego płatnika.
Jakie skutki podatkowe może mieć zagraniczny majątek fundacji rodzinnej w Polsce?
Zagraniczny majątek fundacji rodzinnej trzeba odróżnić od późniejszej wypłaty świadczeń beneficjentom. Najpierw fundacja otrzymuje majątek. Później może nim zarządzać, wypłacać środki albo przekazywać mienie.
Polskie skutki podatkowe zależą od tego, kto wnosi majątek, jaki składnik trafia do fundacji i co fundacja zrobi z nim później. Fundacja rodzinna korzysta ze szczególnego modelu opodatkowania w CIT, ale nie oznacza to, że każda czynność pozostaje neutralna. Podatek może pojawić się między innymi przy świadczeniach dla beneficjentów, przekazaniu mienia przy rozwiązaniu fundacji albo przy ukrytych zyskach.
Znaczenie ma też osoba wnosząca majątek. Wpływa to na proporcje ujmowane w spisie mienia i późniejsze rozliczenia świadczeń. Przy zagranicznych aktywach trzeba również ocenić, jak będą traktowane przychody osiągane za granicą, na przykład z najmu, dywidend albo sprzedaży.
Jakie ryzyka trzeba sprawdzić przed wniesieniem zagranicznego majątku?
Przed wniesieniem zagranicznego majątku trzeba sprawdzić, czy przeniesienie będzie skuteczne za granicą i czy późniejsze zarządzanie nim nie zatrzyma się na formalnościach.
- Pierwsze ryzyko dotyczy uznania polskiej fundacji rodzinnej przez zagraniczne instytucje. Bank, notariusz, urząd podatkowy albo sąd rejestrowy mogą wymagać dodatkowych dokumentów, tłumaczeń, apostille, potwierdzenia reprezentacji albo wyjaśnienia statusu fundacji.
- Drugie ryzyko dotyczy samego aktywa. Trzeba sprawdzić hipoteki, zastawy, współwłasność, prawa osób trzecich, umowy najmu, prawo pierwokupu i lokalne ograniczenia w rozporządzaniu majątkiem.
- Trzecia kwestia to statut. Jeżeli zagraniczny majątek ma być wynajmowany, sprzedawany, inwestowany albo przekazywany beneficjentom, statut powinien dawać organom fundacji jasne podstawy do takich działań.
Jak nasza kancelaria analizuje wniesienie zagranicznego majątku do fundacji rodzinnej?
W naszej kancelarii analizę zaczynamy od tego, co fundator chce wnieść do fundacji rodzinnej i jaki cel ma spełniać ten majątek. Sprawdzamy rodzaj aktywów, kraj ich położenia albo rejestracji, dokumenty własności, wartość, możliwe obciążenia i planowane zasady korzystania z majątku przez beneficjentów.
Następnie oceniamy, czy wybrany sposób działania pasuje do statutu fundacji, zasad zarządzania majątkiem i planu sukcesji. Fundacja rodzinna nie powinna być traktowana jak sam formularz do rejestracji. Jej dokumenty muszą odpowiadać temu, jak majątek będzie później wykorzystywany.
W analizie uwzględniamy również skutki podatkowe. Sprawdzamy, czy wniesienie majątku, jego wykorzystanie, wypłaty dla beneficjentów albo przekazanie mienia w przyszłości mogą powodować obowiązki podatkowe po stronie fundacji lub osób uprawnionych.
Nasza oferta obejmuje wsparcie przy tworzeniu i prowadzeniu fundacji rodzinnych, w tym analizę statutu, opodatkowania, kosztów funkcjonowania, zasad zarządzania majątkiem oraz wypłat dla beneficjentów.
Zagraniczny majątek fundacji rodzinnej. Decyzja, której nie warto podejmować „na skróty”
Wniesienie zagranicznego majątku do fundacji rodzinnej może być dobrym krokiem w planowaniu sukcesji, ale tylko wtedy, gdy poprzedza je spokojna analiza. Tu nie chodzi wyłącznie o przeniesienie aktywów do nowego podmiotu. Chodzi o to, żeby fundacja porządkowała majątek, ułatwiała zarządzanie nim i nie tworzyła problemów, które ujawnią się dopiero po kilku latach.
Jeżeli w skład majątku wchodzą nieruchomości, udziały w zagranicznych spółkach, rachunki, portfele inwestycyjne albo inne aktywa poza Polską, najlepiej sprawdzić całą strukturę przed podjęciem decyzji. Jeden pominięty dokument, ograniczenie w lokalnym prawie albo źle opisane zasady zarządzania mogą zmienić prosty plan sukcesyjny w długą procedurę wyjaśniania.
W naszej kancelarii analizujemy dokumenty, skutki prawne i podatkowe oraz sposób, w jaki fundacja ma działać po wniesieniu aktywów.
Jeśli rozważasz wniesienie zagranicznego majątku do fundacji rodzinnej, skontaktuj się z nami. Sprawdzimy, które elementy wymagają przygotowania, jakie ryzyka trzeba uwzględnić i jak zaplanować kolejne kroki bez zbędnych założeń.


